Mısır’ın son firavunu Kleopatra gerçekte neye benziyordu?
Kleopatra VII, antik dünyanın en ünlü kadını olabilir. Büyük İskender‘in ölümünden Roma İmparatorluğu‘nun yükselişine kadar yaklaşık 300 yıl boyunca eski Mısır‘ı yöneten bir hanedanın sonuncusuydu
Yüzü, madeni paralar ve bir kabartma da dahil olmak üzere antik dünyadan bir avuç eser üzerinde ölümsüzleştirildi. Belki de onun en iyi bilinen tasviri, Mısır‘daki Dendera tapınağında onu oğlu Caesarion ile birlikte gösteren bir kabartmadır.
Ancak bu eski tasvirlere rağmen, aslında antik dünyanın en güçlü kadınının neye benzediği hakkında çok az şey biliyoruz. Son yıllarda bu tartışma tartışmalı bir konuya odaklandı: Kleopatra‘nın derisi ne renkti?
Uzmanlara göre; Vücudu hiçbir zaman bulunamadı ve o sırada yapılan tasvirlerin, muhtemelen fiziksel özelliklerinin gerçek bir temsili olması amaçlanmadı.
Montclair Eyalet Üniversitesi‘nde klasikler ve genel beşeri bilimler profesörü Prudence Jones: “Kleopatra’nın cilt rengini gösteren antik dünyadan kanıtımız yok” dedi .
Dahası, ten rengi anlayışımız “beyaz” veya “Siyah” o dönemde yaşayan eski insanlara yabancıydı.
Kleopatra VII, kabaca MÖ 51-30 yılları arasında hüküm sürdü ve Mısır‘ı yaklaşık 300 yıl yöneten Ptolemaios hanedanının son hükümdarıydı. Julius Caesar Mısır‘a geldiğinde onunla Caesarion adında bir oğlu oldu. Daha sonra Mark Antony ile üç çocuğun doğumuyla sonuçlanan bir aşk yaşadı. Octavian‘ın güçleri MÖ 30’da Mısır’ı fethettikten sonra intihar etti.
Kleopatra’nın ten rengi neydi?
Bugün sahip olduğumuz eserler sayısız değildir. Mısır‘daki Taposiris Magna‘nın bulunduğu yerde bulunan, onun adına basılmış madeni paraları içerirler. Şu anda dünyanın dört bir yanına dağılmış müzelerde bulunan VII. Kleopatra‘yı tasvir edebilecek bir dizi heykel var. Bununla birlikte, bu heykellerin menşei belirsizdir ve gerçekten VII. Kleopatra‘yı tasvir edip etmedikleri tartışılmaktadır.
Bu eserler ve Dendera‘daki kabartma bize onun neye benzediği hakkında pek bir şey söylemiyor.
İskelet kalıntıları Kleopatra’nın neye benzediğini ortaya çıkarabilir mi?
2009’da BBC, belgesel yapımcılarının günümüz Türkiye‘sinde Efes‘te 1926’da bulunan bir mezarda bulunan iskelet kalıntılarını inceleyen araştırmacılarla konuştuğu “Kleopatra: Bir Katilin Portresi” adlı bir belgesel yayınladı. Araştırmacılar, kemiklerin MÖ 41’de Mark Antony‘nin emriyle öldürülen Kleopatra‘nın kız kardeşi IV. Arsinoë’ye ait olduğuna inanıyorlardı.
Kafatası İkinci Dünya Savaşı sırasında kaybolmuş olsa da, ekip eski fotoğrafları ve çizimleri kullanarak kafatasını yeniden yapılandırdı ve analiz etti ve Arsinoë IV‘ün annesinin Afrika kökenli olduğunu düşündüren kafatası özelliklerini belirlediklerini iddia etti.
“Alından kafatasının arkasına olan mesafe, kafatasının toplam yüksekliğine göre uzundur ve bu, belirli popülasyonlarda oldukça sık gördüğünüz bir şeydir, bunlardan biri eski Mısırlılar, diğeri ise Siyah Afrikalı gruplardır. Liverpool Üniversitesi‘nde antropoloji profesörü olan Caroline Wilkinson, belgeselde “Arsinoë IV‘ün karışık soylara sahip olduğunu düşündürebilir” dedi.
Araştırmacılar, Arsinoë IV‘ün Kleopatra‘nın öz kız kardeşi olduğunu varsayarsa, bunun kraliçenin kısmen Afrika kökenli olabileceğini düşündüreceğini belirtti. Ancak, bir literatür taraması, bu yeniden yapılandırmaları detaylandıran bilimsel bir dergide yayınlanmış herhangi bir araştırmayı ortaya çıkarmadı.
Ohio Eyalet Üniversitesi‘nde fahri klasikler profesörü olan Duane Roller; Nihayetinde Kleopatra‘nın ten renginin özellikle önemli olmadığını söyledi.
Roller, “Kleopatra‘nın ten renginin, muazzam başarılarıyla hiçbir ilgisi yok” dedi.
